Boekenbijlage van NRC van 3 april 2026.

de ramkoers corrigeren die ons met filosofische tegelwijsheden wordt verkocht,’ zo beschrijft Van Iperen tot slot haar toekomstperspectief. ‘Die macht zit in het hernemen van onze menselijkheid.’ Over tegelwijsheden gesproken.

Een uitgebreidere versie van deze bespreking verscheen in de

Van Iperen een meester in is. Het is wel wat je van een filosofisch essay zou mogen verwachten, ook in de beknopte vorm waartoe dat genre veroordeeld is. Nu is ‘Ik zie wat ik geloof’ een lang uitgesponnen klaagcolumn geworden, met wat peptalk aan het eind. ‘De macht herpakken, het stuur overnemen en

oppervlakte duikt. Hoe zit de mens in elkaar dat hij tegelijkertijd die twee kanten in zich verenigt? Hoe tweeslachtig is de werkelijkheid die daarvan het gevolg is? En wat doet de nieuwe technologie daarmee nu écht?
Dat vergt meer van de lezer dan een aaneenschakeling van alarmerende scènes waar

weten te keren.
Zo pessimistisch als het eerste stuk van ‘Ik zie wat ik geloof’ is, zo hooggestemd is het tweede. Maar om de mogelijkheid van zo’n omslag dat plausibel te maken, kun je je niet overgeven aan gemakkelijk weg lezende eenzijdigheden. Dan moet je je verdiepen in een analyse die onder de

van Iperen steken in een herstel van ‘publieke ruimtes [als] de plekken waar we elkaar ontmoetten en leerden verdragen’. Sportverenigingen, stadsparken, jeugdclubs, buurthuizen: ‘pleinen van zichtbaarheid [die] draaien om wederkerige lijnen’ moeten het in het eerste deel breed uitgesponnen onheil

niet mogelijk zijn, zo schrijft ze, ‘de algoritmen te laten functioneren niet ten koste, maar in dienst van de mens en menselijke relaties?’
Dat is een goede vraag, maar hoe maak je die omslag als je de situatie eerst vrijwel uitzichtloos hebt gemaakt? Als het op concrete oplossingen aankomt, blijft

hedendaagse samenleving, waarin hulpvaardigheid nog steeds vele malen normaler is dan huftergedrag en mensen niet minder vriendelijk en belangstellend zijn dan een paar decennia geleden.
Op twee-derden van haar essay lijkt ook Van Iperen te beseffen dat haar klaagzang nogal eenzijdig is. Zou het

smartphone, zo constateert zij. Iedereen leeft in zijn eigen bubbel, onze vrijheid wordt gemanipuleerd door een handvol techbro’s, de gemeenschap is een markt geworden en slaapwandelend lopen wij een nieuw soort slavernij in.
Daar is ongetwijfeld iets van aan. Maar dat is maar één kant van de

#Flitsrecensie #347
R. v. Iperen: Ik zie wat ik geloof. Uitg. Pluim, 94 blz.

Vrolijk word je niet van het lezen van het essay ‘Ik zie wat ik geloof’ van de schrijfster en columniste Roxane van Iperen, het essay van de Maand van de Filosofie van 2026. Kinderen communiceren alleen nog maar met hun

De mens is tot vrijheid veroordeeld Tja, ik moet toegeven, ook ik ben senior. Ik word ouder en ouder. Dat is goed want het alternatief is slecht. Er niet meer zijn. De paradox is natuurlijk dat ik nooit dood kan zijn, zoals ik bijvoo…

Zoals het is dickkoopman.com/2026/04/19/d...

OTD in 2001 Ukraine dismantled its last Tu-95 strategic bomber, as per Budapest Memorandum. Having given up the ability to strike Russia, we invaded them.

The perceived inability to defend yourself makes being attacked by us more likely.

Het gaat vooral over het laatste. Het boek is in de eerste plaats een analyse en kritiek van de moderniteit en haar ongebreidelde vooruitgangsideologie, die zich nu tegen haar lijkt te keren.

van dit boek verscheen in de Boekenbijlage van NRC van 13 maart j.l.

zal nooit meer zo worden als het was, maar dat betekent nog geen terugval naar behoeftiger tijden. De geschiedenis kan voort, zolang zij beseft dat, op zijn Betondorps gezegd, ieder voordeel zijn nadeel heeft.

Een uitgebreidere recensie

en uitsplitsingen, waardoor het boek pas na een bladzijde of honderd pas echt begint te leven.
Daar staan echter een opwindende interpretatie van de moderniteit en een behartigenswaardige les voor de toekomst tegenover. Tussen défaitisme en overmoed door wijst Reckwitz een bezonnen uitweg aan. Het

hebben.
Reckwitz’ 'Verlies' vormt een overtuigend pleidooi voor zo’n bekommerde toekomst, gestoeld op een scherpzinnige analyse van het heden waarvan je af en toe rechtop in je stoel gaat zitten. Wel heeft Reckwitz nogal de neiging tot een scholastiek-achtige systematisering van begrippen, casussen

verbonden is.
Zo pleit Reckwitz voor ‘het behouden en koesteren van vooruitgang als erfgoed’, dat wil zeggen niet langer als marsroute of ideologie. De onbekommerde droom van vooruitgang is misschien uitgedroomd, maar dat betekent niet dat een moderniteit met meer bekommernis geen toekomst zou

ineenstorting van het systeem een afschrikwekkend vooruitzicht. De enige uitweg die hij ziet ligt in een transformatie van de moderniteit in een cultuur die vasthoudt aan haar vooruitgangsideaal, maar daarin wel een plaats gunt aan het besef van kwetsbaarheid en verlies dat daarmee nu eenmaal

voor) verlies de drijvende kracht van een door rancune bewogen populisme.
Zo ging de moderniteit over in laatmoderniteit, aldus Reckwitz: een besef van eindigheid dat tot voor kort postmoderniteit heette. Eenvoudigweg doorgaan op de oude weg lijkt hem niet mogelijk, een catastrofale of geleidelijke

worden vergoelijkt met het excuus dat je zonder gebroken eieren geen omelet kunt bakken. De trauma’s ervan komen centraal op het menu van de geschiedenis te staan. Niet de winnaars maar de slachtoffers worden de protagonisten van de historie. Aan de uitersten van het politieke spectrum wordt (angst

Maar inmiddels is zelfs bij links de hoop op wat komen zal omgeslagen in angst voor verdamping van wat inmiddels gerealiseerd is. Verworven rechten, baanzekerheid, natuur: dat alles zou in een handomdraai verloren kunnen gaan.
Met het wegdeemsteren van de toekomstverwachting kan verlies niet langer

tussen verlies en geschiedenis op een opvallende wijze geherstructureerd.’
Want hoewel vooruitgang altijd óók verlies van het bestaande betekende, werd de eventuele rouw daarom vlot weggestreept tegen het moois dat de toekomst brengen zou. Treurnis daarover gold al snel als reactionaire nostalgie.

#FLITSRECENSIE #346
A.Reckwitz: Verlies. Vert. H. Stegeman. Uitg. Boom, 511 blz.

Sinds een paar decennia is het rotsvaste vertrouwen op de toekomst in het westen vervluchtigd, zo constateert de Duitse socioloog Andreas Reckwitz in zijn intrigerende studie 'Verlies'. 'Daarmee werd ‘de verhouding

Dank! Leuk je ontmoet te hebben!

👍

Vance says that stopping funding for Ukraine is one of his proudest achievements in this administration.

​I’m watching this stunningly cruel speech from Ukraine, as Russia continues to kills us every day. Just today, they killed 8-year-old boy in Cherkasy and five people in Dnipro.

Ik liep mee in zijn begrafenisstoet. Een belevenis. Geef morgen in Zeist een voordracht over Sartres existentialisme, kan geen toeval zijn...

In het verleden werden mensen wel om minder geëxcommuniceerd - of erger.

Vance Says Pope Leo Should Stay Out of U.S. Affairs

What about US staying out of European affairs? www.nytimes.com/2026/04/13/u...